Pasen, de paashaas en chocolade

De meeste mensen weten wel wat paasfeest is en wat gevierd (herdacht) wordt gedurende deze dagen. Vanuit het Christelijk geloof weet men wat Witte Donderdag, Goede Vrijdag en Pasen betekenen. De paashaas heeft echter niks met het Bijbelse Pasen te maken. Evenmin de eieren, de gele konijntjes en chocola. Toch horen deze dingen voor de westerse mens vanzelfsprekend bij elkaar. Niemand denkt meer na over het paaseitje of over de konijntjes die we vanaf onze jonge jaren respectievelijk beschilderden of uitknipten en geel kleurden. Geel… heeft u ooit een geel konijntje of haas gezien? Ja, alleen met Pasen. Enkele fabrikanten en leveranciers vinden het zelfs leuk en passend om voor de paasdagen levende kuikentjes aan de klanten uit te delen. Laten we dit feest een beetje van dichtbij bekijken, de geheimzinnige handelingen uit de doeken doen en kijken waarom de acupuncturist ook tijdens dit feest zijn bedenkingen heeft.

Pasen is een christelijk feest, waarop men vanaf Witte Donderdag, de lijdensweg van Jezus herdenkt. Op Goede Vrijdag herdenken we de kruisiging van Jezus en op de eerste paasdag wordt gevierd dat Jezus uit de dood is opgestaan. Pasen wordt gevierd op de zondag na de eerste volle maan in de lente (na 21 maart). Pasen valt dus elk jaar op een verschillende datum, maar wel altijd op een zondag. In tegenstelling tot de viering van de geboorte van Jezus met kerst. Pasen valt dus altijd in de lente. De lente is periode van het jaar waar alles in bloei staat en het teken van ‘een nieuw leven’.
De naam Pasen, Easter (in het Engels) komt van een godin uit vroegere tijden, genaamd Eostre of beter bekend als Eastre. Voor de Saksen in het noorden van Europa was Eastre de godin van het voorjaar en van de herrijzende natuur. Andere namen van deze godin zijn Ostare, Ostara, Ostern, Eostra, Eostre, Eostur, Eastra, Eastur, Austron en Ausos. Eastre was ook het woord voor lente. In het Duits is het woord voor Pasen: Ostern. De haas, het vruchtbare dier was deze godin gewijd. Vandaar dat Pasen verbonden wordt met de haas (of konijn).

Verschillende culturen, volkeren en religies vieren Pasen of een gebeurtenis met dezelfde betekenis; de legendes en gewoonten zijn soms wel verschillend.
De Joodse religie viert in dezelfde periode ‘Passover’. Een feest dat gedurende acht dagen wordt gevierd ter herinnering aan de vrijheid van de Israëliërs van de slavernij in Egypte. Een ander woord voor Passover is Pesach dat is afgeleid van Pasch.
In Duitsland is de paashaas net zo belangrijk als Santa Claus in de Verenigde Staten. In Duitsland geloofde men dat de haas verantwoordelijk was voor het leggen van de eieren en deze ook te verstoppen. Kinderen die naar de eieren zochten zagen ook konijnen en hazen vluchten en waren daarom overtuigd dat de eieren van de konijnen waren. De missionarissen die het Christendom brachten zagen geen gevaar in de traditie van noch de haas, noch de eieren. Deze twee symbolen werden dus gewoon toegelaten door de christenen. De eieren, die vroeger met felle kleuren, die de kleuren van de felle zon voorstelden, werden door de missionarissen veranderd en voorzien van christelijke tekeningen en symbolen. Rond 1800 werden de eerste eetbare haasjes gemaakt in Duitsland. Dit bestond uit deegwaar en suiker. Later veranderde dat in chocolade. Het waren de Duitsers die in de 18de eeuw de traditie van de paashaas naar Amerika brachten en net als Santa Claus was het vooral een feest voor de kinderen die geloofden dat als ze het hele jaar gehoorzaam waren geweest, de paashaas een nest vol gekleurde eieren voor hen zou achterlaten. De nesten worden daarom (nu nog steeds) voorbereid en gemaakt van een oude hoed of mand en in de schuur of in de tuin gelegd. Zelfs in de tuinen van Het Witte Huis wordt er jaarlijks door kinderen een speurtocht naar eieren georganiseerd.

In Zweden heerste lang het bijgeloof dat de toverkracht van heksen rond Pasen op zijn sterkst is en dat ze dan ook extra actief zijn. Op Witte Donderdag vliegen ze op hun bezems naar een bijeenkomst met de duivel op een plaats die 'blåkulla' wordt genoemd, om pas de zaterdag erna weer terug te keren. Om te kunnen vliegen smeerden de Paasheksen bezems (of andere voorwerpen) in met een geheim mengseltje. De kerktoren in het dorp was de verzamelplaats. Van daaruit vlogen de heksen gezamenlijk naar Blåkulla. In deze kerktoren schraapten ze gelijk wat ijzer van de kerkklokken voor het geheime 'vliegmengsel'. Het is in Zweden een bewijs van grote moed of domheid om de nacht van Witte Donderdag in een kerktoren door te brengen. In Zweden doen vele verhalen de ronde over jongemannen die dit toch waagden, vaak met de meest vreselijke gevolgen. Het aansteken van de haard op Paasmorgen was ook omgeven met bijgeloof. Degene die op Paasochtend als eerste zijn haard aan had, zou één van de Paasheksen zijn. Daarnaast konden heksen bij terugkomst van Blåkulla klem komen te zitten in schoorstenen. Om er zeker van te zijn dat de schoorsteen 'veilig' was, moesten eerst negen verschillende soorten takken worden verbrand. U kunt zich voorstellen dat de schoorstenen op Paasmorgen pas laat rookten, want niemand wilde zich openlijk als heks kenbaar maken.

Als bescherming tegen de rondwarende slechte krachten in deze periode werden vreugdevuren gebouwd, werd er in de lucht geschoten met geweren en werden heilige symbolen, zoals kruisen en sterren, op de deuren geschilderd. Men begroef psalmboeken in de tuin en hing zeisen en bijlen kruislings boven het vee. In het moderne Zweden is het stoken van het grootste vreugdevuur nog steeds een nationale sport. De vuurwapens zijn vervangen door vuurwerk. De woensdag voor Pasen heet in Zweden Dymmelsonsdagen, en heeft iets weg van ons 1 aprilgebruik. Op deze dag is het de bedoeling bij iemand iets geks op zijn rug te hangen zonder dat hij dit merkt. Op Witte Donderdag of op Paasavond verkleedden Zweedse jongens en meisjes zich als heksen en bezochten ze de buren. Soms lieten ze hierbij een versierd kaartje (een Paaskaart) achter, in de hoop in ruil hiervoor iets lekkers of geld te krijgen. In West-Zweden worden rond deze tijd veel anonieme Paaskaarten bezorgd. Op Goede Vrijdag bezochten de jongemannen alle boerderijen in de omtrek en sloegen meisjes met berkentwijgen tot ze iets alcoholisch te drinken kregen. Op Paaszondag was het de beurt aan de meisjes om hetzelfde bij de jongemannen te doen.
In Nederland eet men een paasontbijt bestaande uit ei, paasbrood en een boterlam (boter in de vorm van een lammetje).
In Griekenland is Pasen een belangrijk feest. Het feest begint al op 'kathari Devtera', Schone Maandag; dat is de maandag 40 dagen voor Pasen.

Chocolade in de natuurgeneeswijze
Pasen werd dus verbonden met de paashaas, eieren, de gele kleur, paaskaarten en chocolade (chocolade-eieren en chocolade haasjes). Dit is het moment waarop de acupuncturist met de waarschuwende vinger om de hoek komt kijken. Chocola kan je niet zomaar en in grote hoeveelheden nuttigen. Chocola komt van de cacaoboom. In elke van de grote vruchten van de cacaoboom zitten ongeveer 40 cacaobonen. De bonen worden geroosterd; hierdoor onstaat er een speciale smaak en de vlies om de boon laat los, waardoor de bonen gemakkelijk gepeld kunnen worden. De bonen worden vervolgens gemalen en met suiker gemengd. Chocola bevat stoffen zoals cafeïne, theobromine en theophylline. Cafeïne zit ook in thee en koffie. Thee bevat ook de twee andere alkaloïden n.l. theobromine en theophylline. Deze geven ontspanning van de gladde spieren, terwijl cafeïne de hart- en ademhalingspieren stimuleert.
De effecten van theobromine zijn vergeleken met cafeïne en theophylline relatief gering. Cacao heeft echter acht keer meer theophylline dan cafeïne. Cafeïne geeft een verhoogd effect als het gecombineerd wordt met een ander product. Dat betekent dat de effecten van theobromine in chocolade verhoogd kunnen worden door cafeïne.
Theobromine is een zwaar vergif voor honden. Chocolade heeft daarom een dodelijk effect op uw hond. Je hebt wel een hoge dosis nodig om dat effect te bereiken (meer dan 200mg per kg lichaamsgewicht). Honden die vaak meesnoepen of uit de prullenbak de chocolade restjes en chocolade koekjes opeet kunnen behoorlijk wat klachten krijgen.
In de praktijk zien we dat het effect van theobromine bij honden ongeveer 8 uur na inname optreedt. De klachten variëren van dorst, overgeven, diaree, incontinentie (niet kunnen ophouden van de urine), nervositeit, spierspasmen, flauwtes tot coma.
Voor de acupuncturist is chocola een product dat vaak migraine kan veroorzaken. Daarnaast kunnen klachten ontstaan van duizeligheid, overgeven, galblaasklachten, stijfheid in de gewrichten –klachten in de knieën, heup, gewrichten van de wervelkolom en in de armen- en veranderingen van de nagels. Voordat de acupuncturist u voor deze klachten gaat behandelen zal hij altijd vragen of u chocola gebruikt.

Het Bloedgroependieet
Het bloedgroependieet is in de laatste jaren ook op onze eilanden erg bekend geworden. Het bloedgroependieet is eigenlijk geen dieet maar een gezonde wijze van eten dat past bij uw bloedgroep. Elke bloedgroep (A,B,AB en O) heeft zestien voedselgroepen: vlees en gevogelte, vis en schaaldieren, zuivelproducten en eieren, oliën en vetten, noten en zaden, peulvruchten, ontbijtgranen, brood, granen en meelspijzen, groeten, fruit, sappen, specerijen, kruiden en andere smaakmakers, kruidenthee en diverse dranken. Elk van deze groepen kent voedsel in drie categorieën namelijk Heilzaam, Neutraal en Te Vermijden. Chocola is voor alle bloedgroepen neutraal. De chocola moet echter wel puur zijn. Bij melkchocola is melkpoeder of melkeiwit toegevoegd en dat zou dus beteken dat bloedgroepen O en A die melkproducten moeten vermijden, geen melkchocola kunnen gebruiken; voor bloedgroepen B en AB is melkchocola wel neutraal.
Resumerend kan gesteld worden dat sommige mensen dus wel uitbundig Pasen kunnen vieren, terwijl anderen toch een beetje moeten opletten. Deze laatste groep kan zich dus alleen bezighouden met het beschilderen van de paaseitjes.

Chocola voor geliefden
In chocola zit een bepaalde stof genaamd fenylethylamine, die het gehalte serotonine en endorfine in de hersenen verhogen en dat geeft een oppeppend effect. Fenylethylamine komt van nature voor in de hersenen en komt vrij bij emotionele opwinding. Vandaar dat geliefden elkaar chocola geven om een extra dosis fenylehtylamine vrij te maken. Het is waarschijnlijk daarom dat mensen naar chocola grijpen als ze zich eenzaam of verdrietig voelen. Een beetje opwinding of een gevoel van welbehagen met herinneringen uit de jeugd zijn dan juist troostend. Het nadeel is dat chocola veel vet en calorieën bevat, dus het vetmesten van uw geliefde heeft ook grenzen.


Een alternatief voor chocola
Uit Johannesbroodpeulen wordt een product gemaakt genaamd carobe, dat een goede en gezonde vervanger is voor chocola. De gemalen johannesbroodpeul lijkt qua geur en kleur op cacao. De smaak is veel zachter en daarom heeft men meer carobe nodig om de smaak van chocola te evenaren. Carobe is armer aan vet en rijker aan koolhydraten en calcium. Cacao daarentegen bevat meer vitamine B3, E, ijzer, zink en fosfor. Toch moet u niet denken dat een reep carobe minder vet bevat dan een reep chocola. Meestal wordt aan carobe andere producten toegevoegd, zoals kokosolie, gehydrogeneerde plantaardige olie. Het eindproduct is vaak net zo vet als chocola. Carobe is ook op ons eiland verkrijgbaar.